TÜİK’in 2025 yılı “Evlenme ve Boşanma İstatistikleri” verilerine göre, Türkiye genelinde evlenen çiftlerin sayısı 2024’te 569 bin 983 iken 2025’te 552 bin 237’ye geriledi. Kaba evlenme hızı binde 6,43 olarak gerçekleşti. Boşanan çiftlerin sayısı ise 2024’te 188 bin 963 iken 2025’te 193 bin 793’e yükseldi. Kaba boşanma hızı binde 2,26 oldu.
VAN VE BÖLGE İLLERİNDE SON DURUM
TÜİK verilerine göre 2025 yılında: Van’da 7 bin 212 çift evlendi, Muş’ta 2 bin 324 çift evlendi, Bitlis’te 2 bin 198 çift evlendi, Hakkari’de 1 bin 683 çift evlendi
Bölge illerinde evlilik sayılarının nüfusa oranla sınırlı artış göstermesi, genç nüfus yoğunluğuna rağmen dikkat çekici bulundu.
İLK EVLENME YAŞI YÜKSELDİ
2025 yılında ortalama ilk evlenme yaşı erkeklerde 28,5, kadınlarda 26,0 oldu. Erkek ile kadın arasındaki yaş farkı 2,5 olarak kaydedildi. Uzmanlar, eğitim süresinin uzaması, iş bulma sürecinin zorlaşması ve ekonomik belirsizliklerin evlilik yaşını yukarı çektiğini belirtiyor.
VAN’DA GENÇLER NEDEN EVLENEMİYOR?
Van’da artan kira fiyatları, düğün maliyetleri, altın ve ev eşyası giderleri ile işsizlik oranlarının yüksekliği gençlerin evlilik kararını ertelemesine neden oluyor. Özellikle asgari ücretle çalışan veya iş bulmakta zorlanan gençler, evlilik için gerekli birikimi yapabilmek adına batı illerine ve büyük şehirlere inşaat sektöründe çalışmaya gidiyor. Ancak bu süreçte yaşanan iş kazaları, geçici ve güvencesiz çalışma koşulları da ciddi riskler barındırıyor. Daha iyi bir hayat kurma hayaliyle memleketinden ayrılan bazı gençlerin iş kazalarında hayatını kaybetmesi, aileleri derin yasa boğuyor.
BOŞANMALARIN ÜÇTE BİRİ İLK 5 YILDA
Türkiye genelinde 2025 yılında gerçekleşen boşanmaların %34’ü evliliğin ilk 5 yılı içinde yaşandı. %20,3’ü ise 6-10 yıl arasında gerçekleşti. Boşanma davaları sonucunda 191 bin 371 çocuk velayete verildi. Çocukların %74,6’sının velayeti anneye, %25,4’ünün ise babaya verildi.
“EVLİLİK ARTIK KÜLFET Mİ?”
Sosyologlara göre ekonomik kriz, artan yaşam maliyetleri ve iş güvencesizliği evliliği gençler için ciddi bir finansal sorumluluk haline getirdi. Van gibi genç nüfus oranı yüksek illerde işsizlik ve gelir yetersizliği, evlilik kararını doğrudan etkiliyor. Bir dönem erken yaşta evliliklerin yaygın olduğu bölgede artık gençler, “önce iş, sonra evlilik” anlayışını benimsiyor. Ancak istihdam olanaklarının sınırlı olması, bu süreci uzatıyor. Uzmanlar, gençlerin evliliğe erişimini kolaylaştıracak sosyal destek modelleri, istihdam projeleri ve düğün maliyetlerini azaltmaya yönelik yerel uygulamaların önemine dikkat çekiyor. 2025 verileri, Türkiye genelinde evliliklerin azalırken boşanmaların arttığını ortaya koyarken; Van’da ise ekonomik koşulların gençlerin hayat planlarını doğrudan etkilediği görülüyor.