Son yıllarda Van’da yaşanan sorunları saymakla bitiremeyiz. Ancak en önemli sorunları sizler için sıralayabiliriz: 16 yıldır bitmek bilmeyen çevre yolu, kent merkezindeki ölü yatırımlar, istihdam ve işsizlik sorunu, eğitim, milli gelir, yaşam endeksi gibi yüzlerce sorun birbirini kovalarken; kentin menfaati için hiçbir somut çalışma hayata geçiremeyen siyasi aktörler artık pes dedirtti.
Biz “Doğu’nun Paris’i” diyeceğiz yine ama siz okuyucular buna pek de takılmayın. Onlarca medeniyete ev sahipliği yapan Van, artık kendine bile ev sahipliği yapamayacak seviyeye geldi. Bozuk ve köstebek yuvasını aratmayan yollar, şehir içindeki trafik ve park sorunu, istihdam azlığı ve işsizlik problemi, işe girebilen bireylerin asgari ücret alamama sorunu…
Başka hiçbir ilde eşi benzerine rastlanmayan havalimanı problemi (yılda bir kez kapatılır), hastanelerdeki sağlık sorunları, hasta ve hasta yakınlarına karşı üstünlük taslayan yaklaşımlar, artan kira ve satılık ev fiyatları (22 bin TL asgari ücret, 20 bin TL ev kirası), bakımsız parklara ek olarak şehrin dört bir yanını saran sivrisinekler…
Aylardır sesi soluğu çıkmayan Van Organize Sanayi Bölgesi (Van’ın istihdamını artırması ve işsizliği azaltması gereken yer), kişi başına düşen milli gelir sorunu, eğitimde yaşanan sıkıntılar (özellikle ilçelere atanan öğretmenlerin öğrencilere karşı sergilediği olumsuz tutumlar), ithalat ve ihracatta Van’ın komşu illerin gerisinde kalması…
Tekstil kentte çalışan işçilerin aylarca maaş alamaması, asgari ücretin altında çalıştırılması; Van’a değer kattığı iddia edilen çağrı merkezlerinde çalışanların işten çıkarılırken “kırmızı kod” ile işten atılması (bu yöntemle kişinin başka yerde çalışamaması ve tazminat davası açamaması sağlanıyor)… Özel sektörde, yıllarca çalışanına sigorta yapmayan iş insanları, asgari ücret altında maaş ödeyen firmalar ve asgari ücretle çalıştıranların işçiyi “köle” gibi görmesi…
Kent genelindeki belediyeler de üzerine düşen hizmetleri yerine getirmiyor. Bir belediye hiç yapmaması gerekirken cami yapıyor, bir diğeri belediye içi etkinliklerle günlük haber servis ediyor. Birçoğundan ise seçimden bu yana ses seda yok. Siyah ve beyaz siyasi renkler arasına sıkışan Van, adeta 100 yıl öncesine geri dönüyor. Çöpler gün boyu birikip koku yapıyor, kaldırım işgalleri hat safhada ve denetimler yapılmıyor. Şehir merkezindeki hasarlı bölgeler onarılmıyor, Van her geçen gün geriye gidiyor. Belediyeler ise hizmet yerine işçi alım-çıkarma ve adam kayırma derdinde. Buna bağlı olarak yerel halk artık isyan ediyor. Yaşanan sorunlarla ilgili konuşan vatandaşlar kentte yaşam istediğinin artık tükendiğini ve yetkili kurumların hiçbir çalışma hayata geçirmediğini belirterek duruma isyan etti.
“VAN’DA YAŞAMAK SADECE SORUNLARLA UĞRAŞMAK DEMEK”
Mehmet K. İsimli esnaf “Ben bu şehirde doğdum büyüdüm. Eskiden umut vardı, bir şeyler düzelecek diye beklerdik. Ama artık o umudu kaybettik. Yıllardır çevre yolu yapılacak dediler, hâlâ ortada yok. Dükkânımın önündeki yolu üç yıldır yapamadılar, gelen müşteri arabasını park edecek yer bulamıyor. Trafik berbat, çöpler gün boyu duruyor, yazın sıcakta koku dayanılmaz hale geliyor. Biz vergi ödüyoruz, belediyeden hizmet bekliyoruz. Ama anladık ki Van’da yaşamak sadece sorunlarla uğraşmak demek” dedi.
BU MU VAN’A LAYIK GÖRÜLEN HAYAT?
Muazzez Kaya isimli bir vatandaş, “Eşim asgari ücretle çalışıyor ama aldığımız maaşın yarısı kiraya gidiyor. Market fiyatları uçmuş, elektrik-su faturası zaten cabası. Çocuklarımı parka götürmek istiyorum ama parklar bakımsız, oturacak bank yok, her yer çöp dolu. Hastaneye gidiyoruz, sıra bulmak imkânsız, doktorun bize bakmaya bile vakti yok. Öğretmenler tayin isteyip gidiyor, çocuklarımız sürekli öğretmen değiştiriyor. Bu mu Van’a layık görülen hayat? Yetkililer gelsin, bir gün bizimle yaşasın, o zaman anlatsınlar Van’ın ne kadar geliştiğini” diye konuştu.
“DERDİMİZİ KİM DUYACAK”
“Üniversite mezunuyum, üç yıldır iş arıyorum. Organize Sanayi’de gezmediğim fabrika kalmadı daha doğrusu öyle abartılı fabrika sayısı da yok, Van diğer iller gibi olamıyor hâlbuki devlet teşvikinin en fazla verildiği şehir Van. Çalışma şartları ağır, sigorta bile yapmıyorlar. Tekstil kentte arkadaşlarım çalışıyor, üç aydır maaş alamayan var. Çağrı merkezinde çalışanlar kırmızı kodla işten çıkarılıyor, bir daha hiçbir yerde iş bulamıyorlar. Gençler iş bulamayınca ya İstanbul’a gidiyor ya da başka ile. Bu şehir, gençlerine gelecek sunamıyor. Bizim derdimizi kim duyacak” şeklinde konuştu.
