Saadet Partisi Van İl Başkanı Özay İlhan, Van’ın son yıllarda hızla nüfus kaybettiğini belirterek işsizlik, ekonomik sıkıntılar, tarım ve hayvancılıktaki gerilemenin göçü artırdığını söyledi. İlhan, özellikle kırsal ilçelerde yaşanan nüfus kaybına dikkat çekerek, “Günden güne köylerimiz boşalıyor, insanlar geçinemediği için Van’dan umudunu kesip batı illerine göç ediyor” dedi. Saadet Partisi Van İl Başkanlığı’nda düzenlenen basın toplantısında konuşan İlhan, bu haftaki gündemlerinin Van’ın nüfus kaybı olduğunu belirterek, şehrin her geçen yıl daha fazla göç verdiğini ifade etti.
“VAN’IN NÜFUSU HER YIL GERİLİYOR”
Van’ın genç nüfus ve doğum oranı bakımından Türkiye’nin üst sıralarında yer aldığını ancak buna rağmen nüfusunun azaldığını kaydeden İlhan, şu ifadeleri kullandı: “Van son 5 yıldır nüfusu günden güne azalan ve eriyen bir şehir konumunda. 2001 yılı nüfusumuz 1 milyon 141 bin. 2022 yılı nüfusumuz 1 milyon 128 bin. 2023 yılı nüfusumuz 1 milyon 127 bin. 2024 yılı nüfusumuz 1 milyon 118 bin. 2025 yılı sonu itibarıyla nüfusumuzun 1 milyon 112 bine düştüğünü görüyoruz. Doğum oranına baktığımızda Türkiye’de 4’üncü sıradayız. Genç nüfus oranında Türkiye’de 5’inci sıradayız. Aynı zamanda çevre illerden göç alan bir şehiriz. Fakat bütün bunlara rağmen nüfusumuz azalıyor.”
“MERKEZ İLÇELER KORUNUYOR, ÇEVRE İLÇELER BOŞALIYOR”
Kent merkezindeki ilçelerde nüfusun korunduğunu ancak kırsal ilçelerde ciddi kayıplar yaşandığını dile getiren İlhan, özellikle son 5 yılda bazı ilçelerde yüzde 20’nin üzerinde nüfus azalması olduğunu söyledi. İlhan, “İpekyolu, Tuşba, Edremit ve Erciş merkez nüfusunu korurken ve belli ölçüde artış yaşarken çevre ilçelerimizde her geçen gün nüfus azalıyor. Köylerimiz boşalıyor. Özellikle çevre ilçelerde son 5 yılda yüzde 20’nin üzerinde nüfus kaybı söz konusu” dedi. Bazı ilçelerde yaşanan nüfus düşüşüne ilişkin rakamlar paylaşan İlhan, “Özalp’ın nüfusu 2021 yılında 63 binken bugün 51 bine düştü. Başkale 48 binden 37 bine geriledi. Çaldıran 61 binden 50 bine düştü. Muradiye 48 binden 37 bine geriledi. Bu tablo Van açısından ciddi bir alarmdır” ifadelerini kullandı.
“İNSANLAR UMUDUNU KESİP BATIYA GÖÇ EDİYOR”
Ekonomik sıkıntılar nedeniyle insanların Van’dan ayrılmak zorunda kaldığını belirten İlhan, resmi rakamların gerçeği tam yansıtmadığını savundu. “Günden güne köylerimiz boşalıyor, nüfusumuz azalıyor ve geçinemeyen insanlarımız bu şehirden umudunu keserek İstanbul ve çevresindeki illere doğru göç ediyor. Her geçen gün bir akış söz konusu. Emin olun açıkladığımız rakamlar çok daha farklı. Çünkü birçok kişi başka şehirlerde yaşasa da nüfus kaydını Van’dan aldırmamış durumda. Çerkezköy’e gitmiş, başka bir ile taşınmış ama resmi kaydı halen burada görünüyor” diye konuştu. Van’ın Türkiye nüfus sıralamasındaki yerinin de gerilediğini belirten İlhan, “2021 yılında Türkiye’nin en büyük 19’uncu ili iken bugün 22’nci sıraya gerilemiş durumdayız” dedi.
“VAN’IN TEMEL GEÇİM KAYNAKLARI ZAYIFLADI”
Van’ın geçmişte tarım, hayvancılık, turizm ve sınır ticaretiyle ayakta duran bir şehir olduğunu ifade eden İlhan, bugün bu sektörlerin ciddi sıkıntılar yaşadığını söyledi. İlhan, “Van tarım, hayvancılık, turizm ve sınır ticaretiyle geçimini sağlayan bir şehirdi. Bugün turizm bitme noktasına geldi. İran’a bağlı bir turizm vardı, o da son dönemde her geçen gün azalıyor. Tarım ve hayvancılık her geçen gün geriliyor. Esnaf ekonomik sıkıntılarla ve icralarla mücadele ediyor” ifadelerini kullandı.
“100 KOYUN PROJESİ TEK BAŞINA YETMİYOR”
Basın mensuplarının hayvancılığa yönelik destek projelerine ilişkin sorularını da yanıtlayan İlhan, yürütülen desteklerin önemli olduğunu ancak yeterli olmadığını belirtti. Van’da 10 bin aileye 100 koyun verilmesini hedefleyen proje kapsamında şu ana kadar yaklaşık 270 bin koyun dağıtıldığını kaydeden İlhan, “Aslında dağıtılan koyun bir kişiden diğerine geçiyor. Bu destekler olmasa durum çok daha kötü olurdu. Ancak şu da bir gerçek; ahırdan çıkan insan tekrar ahıra dönmüyor. İnsanlar ekonomik sıkıntılar, ağır iklim koşulları ve geçim derdi nedeniyle köylerini terk ederek farklı sektörlere ve farklı şehirlere yöneliyor” dedi.
“KÖYLERDE FABRİKA YOK, ÜRETİM DEĞERSİZLEŞİYOR”
Kırsalda üretime dayalı yatırımların eksikliğine dikkat çeken İlhan, geçmişte bölgede bulunan fabrikaların kapanmasının büyük kayıp olduğunu ifade etti. “1976 yılında bu bölgede şeker fabrikası, kundura fabrikası, Et Balık Kurumu, yem fabrikası, süt fabrikası vardı. Bugün kırsalda bir tane fabrikamız var mı? Yok. Koyunun yünü çöp oluyor, insanlar yakıyor. Halbuki eskiden yün fabrikalarımız vardı, battaniye üretimi yapılıyordu. Buna benzer çok ciddi eksiklikler söz konusu” diye konuştu.
“VAN’I YENİDEN AYAĞA KALDIRACAK KALKINMA PLANIMIZ HAZIR”
Saadet Partisi olarak 2026 Türkiye Kalkınma Planı hazırladıklarını açıklayan İlhan, Doğu Anadolu Bölgesi ve Van’a yönelik projeleri kamuoyuyla paylaşacaklarını belirtti. İlhan, “Biz insanlarımızı doğduğu yerde tutmak zorundayız. Bunun için tarımı, hayvancılığı ve üretimi yeniden ayağa kaldıracak projeleri hayata geçirmek gerekiyor. Saadet Partisi Van İl Başkanlığı olarak Van’ın yeniden bir çekim merkezi olması için hazırladığımız kalkınma planını her hafta kamuoyuyla paylaşacağız. Bu şehrin yeniden ayağa kalkacağına inanıyoruz” ifadelerini kullandı.
