Van’da sorunlar bitmek bilmiyor… Eğitim, milli gelir, kişi başına düşen hasıla, işsizlik, artan maliyetlerle 81 il içinde 81 sırada yer almaya hak kazanan Van, kira ve ev fiyatlarında ise ilk 3 sırada yer alıyor. İş verenlerin, mal satanların, ev kiraya verenlerin ve ev satanların zalimleştiği Van’da, siyasiler, dernekler, Oda ve STK’larda bana dokunmayan yılan bin yaşasın mantığıyla yerinde saymaya devam ediyor. Siyasi lobisi sağlam her tuttuğunu koparan ve nüfusu Van’ın yarısı olan illere tüm hizmetler dolu olup yağarken Van’da yaşanan lobi sorunu nedeniyle neredeyse damlamıyor bile. Van’da yaşanan bu sorunlarla ilgili açıklamada bulunan Vanlı İş İnsanı Şemsettin Bozkurt, kentin bir master planının bile olmadığını, yıllardır çevre yolunun tamamlanmadığını vaat edilen trambüs projesinin bile hayata geçirilmediğini söyledi.
“VAN HALKI YAKLAŞIK ÜÇ KAT DAHA FAZLA ENERJİ, ZAMAN VE YAKIT KAYBINA UĞRUYOR”
Tamamlanmayan çevre yolu ile birlikte Van halkının giderlerinin daha çok arttığını söyleyen Bozkurt, “Yaklaşık 16 yıl önce yapımına başlanan Van Çevre Yolu bir türlü tamamlanamıyor. Bizler de buradan tüm ilgililere sesleniyoruz: Van Çevre Yolu neden bitmiyor? Tatvan yönünden gelirken Van-Edremit girişinden başlayarak Van-Tuşba çıkışındaki Erciş yoluna bağlanacak olan 41 kilometrelik Van Çevre Yolu, 16 yıldır bir türlü bitirilemiyor. Bu süreçte 7 vali, 12 iktidar milletvekili değişti, Van Büyükşehir Belediyesi ise 8 yıl boyunca kayyumla yönetildi. Ancak tüm bunlara rağmen Van Çevre Yolu tamamlanamadı. Van Çevre Yolu bitirilemediği için şehir içi ve şehirler arası tüm ulaşım, şehir merkezinde kalan 30 kilometrelik Tarihi Van İpekyolu Caddesi üzerinden sağlanıyor. 2010 yılında bu cadde üzerinde sadece 12 adet sinyalizasyon varken, bugün bu sayı 30’a çıkmış durumda. Bu nedenle söz konusu yolu kullanan herkes, iki kat daha fazla enerji, yakıt ve zaman harcıyor. Tarihi Van İpekyolu Caddesi'ndeki yoğun trafiği de hesaba kattığımızda, Van halkı yaklaşık üç kat daha fazla enerji, zaman ve yakıt kaybına uğruyor” dedi.
“VAN VE VAN TRAFİĞİ BU YÜKÜ TAŞIYAMAZ HALE GELMİŞTİR”
Van’da yolların trafik yükünü kaldırmadığını belirten Bozkurt, “TÜİK’in 2024 verilerine göre Van’da trafiğe kayıtlı araç sayısı 90 bin civarındadır ve bu araçların neredeyse tamamı bu yolu kullanmaktadır. Van’da 13 adet beton santrali (her birinde yaklaşık 10 araç), 15 adet bims üreticisi (her birinde yaklaşık 5 araç), Organize Sanayi Bölgesi’nde 150 fabrika (her birinde yaklaşık 10 araç), 300 adet inşaat malzemeleri/nalbur satıcısı (her birinde yaklaşık 5 araç) bulunmaktadır. Ayrıca Van’da 34 bin otomobil, 7 bin minibüs, 6 bin kamyon, 900 vinç-kepçe gibi özel araç ve 23 bin kamyonet vardır. Bunlara bir de il dışından gelen ve giden araçlar eklendiğinde, bu yol üzerindeki yük her geçen gün daha da artmaktadır. Artık Van Çevre Yolu bitmiş olsa dahi, sürekli büyüyen Van ve Van trafiği bu yükü taşıyamaz hale gelmiştir. Bu nedenle, Tarihi Van İpekyolu Caddesi’nin Edremit girişinden yeni cezaevine kadar olan bölümünün 4 şerit gidiş, 4 şerit geliş ve artı emniyet şeritleriyle birlikte genişletilmesi gerekmektedir. Bu ticari araçların günde 5’er sefer yaptığını ve yük taşıdığını düşündüğümüzde, 30 kilometrelik bu yol üzerinde her yıl 90 bin araç iki kat daha fazla yakıt tüketmekte ve aynı oranda zaman kaybetmektedir. Bunun yıllık ekonomik karşılığı yaklaşık 406 milyon dolardır. Van Çevre Yolu devreye alınmadığı için Van halkının cebinden son 16 yılda toplamda 6,5 milyar dolar havaya uçmuştur. Bu tutar, 41 kilometrelik Van Çevre Yolu’nun maliyetini çoktan aşmaktadır. Bu nedenle bir yurttaş ve Vanlı bir hemşeriniz olarak bir kez daha yüksek sesle soruyorum: Van Çevre Yolu ne zaman bitecek” diye konuştu.
“VAN’A VERİLEBİLECEK EN BÜYÜK ZARARDIR”
Günübirlik projelerin Van’a büyük zararlar verdiğini kaydeden Bozkurt kentin kalıcı hizmetlere ihtiyacının olduğunu söyledi. Bozkurt, “Tarihi İpekyolu’nun da Edremit girişinden, yani ta meşhur bir petrolümüz var bizim, adını unuttum şimdi, Gevaş’ın çıkışında. O petrolden cezaevine kadar, Tarihi Van İpekyolu’nda dört şerit gidiş, dört şerit geliş artı emniyet şeridinin olması gerekiyor ki bu kent biraz daha rahatlasın. Tabii diğer projeler de var. Bizim bugünkü konumuz Van Çevre Yolu olduğu için konuyu çok dağıtmak istemiyoruz yani. Yani Van’ın şu anda hâlihazırda Van Kent Hafızası’nı oluşturan 50 yıllık, 100 yıllık hem ulaşım anlamında hem imar anlamında master planları yok. Yani Van’da yapılan bütün işler günü kurtarmaya yönelik olduğu için, bugün ne Van Çevre Yolu ne de diğer projeler Van’ın ihtiyaçlarına cevap olamıyor. O yüzden doğrudur. Fakat 2011 yılı depremleri de Van için bir dönüm noktası olabilirdi. Alternatif caddeler ve sokaklar açma anlamında, kentsel dönüşüm en azından bu çarpık kentleşmenin önüne geçme ve yaşı ekonomik olarak tamamlanmış binaların yenilenmesi için bir fırsattı. Van Çevre Yolu’nu artık Van Çevre Yolu gibi değil, alternatif bir cadde olarak düşünerek Van kent trafiğini en azından rahatlatabilir. Artık gerçekten Van, Van’dan ibaret değil. Yani Van Hakkâri’dir, Van Yüksekova’dır, Van Ağrı’dır, Van Bitlis’tir; Van’ı böyle düşünmek lazım. Yani Van, Van’dan çok büyüktür. O yüzden 50 yıllık, 100 yıllık master planlarla gerçekten Van’da bir kent hafızası oluşturulmadığı için, her gelen giden vali de bu milâdı, bu tarihi maalesef kendinden başlattığı için günübirlik projelerle Van’a hizmet etmeye çalışıyorlar. Bu da Van’a verilebilecek herhâlde en büyük zarardır” ifadelerini kullandı.
TRAMVAY YERİNE TRAMBÜS DEDİLER, ODA YALAN OLDU
Van’a Trambüs vaat edildiği ve bu çalışmanın da tozlu raflara kaldırıldığını ifade eden Bozkurt, “Ben bugün Vanlı bir hemşeriniz olarak buradayım. Yani unvan da kullanmadım. İş insanıyım, çeşitli unvanlarım var. Organize Sanayi Bölgesi Başkanlığı yaptım. Elbette siyasal ve politik bir duruşum var. Yani bütün bunlardan ayrı, bugün sade Vanlı bir hemşeriniz olarak kentte bütün herkesi ilgilendiren bir konuyla ilgili buradayım. Evet, Van Organize Sanayi Bölgesi Başkanlığı döneminde özellikle kentin demir ağlarla örülmesi için hem lojistik anlamında hem de kent trafiği anlamında tramvay da önermiştik. Bayağı da bir mesafe kat ettik. Yani ilgili, yetkili hem valilik hem erkân üzerinde ciddi bir baskı da kuruldu. Farkındaysanız Van Valisi Murat Zorluoğlu açıklama yapmak zorunda kaldı ve bunun için fizibilite hazırlamaya kadar gitti. Maalesef günün sonunda şöyle dedi: “Van için henüz tramvay fizibil bir proje değil. Trambüs bu memleket için uygun. 1 milyon 200’lik nüfuslu kent için aynı adam tramvayı uygun görmezken, valilik görevi bittikten sonra Trabzon Büyükşehir Belediye Başkanlığı’na seçildi. Orada, 780.000 nüfusu olan Trabzon için “acil ihtiyaç” diye kendi bakan hemşerisiyle görüşüp bakanlık bütçesiyle Trabzon’a müthiş bir tramvay yaptı. Maalesef bu kentin talihsizliği… Oraya tramvayı yaptığında da bizim buradaki Vanlı iş adamlarını kendisine gidip kutlayıp buradan tebrik ediyor, alkış çalıyorlardı. Maalesef bu duruş olduğu müddetçe Van’a hiçbir hizmet gelmez. O yüzden sağcı oluruz, solcu oluruz, inançlı oluruz, inançsız oluruz… Bakın, bizi ortaklaştıran bazı meseleler var. Bu meselelerde bir araya gelmemiz lazım” şeklinde konuştu.