Van’ın Çohaz Kavşağı’nda yapımına başlanan ancak uzun süredir tamamlanamayan Bilim Merkezi projesi, kent kamuoyunda yeniden gündeme geldi. Projeyle ilgili değerlendirmede bulunan Muhlis Kaya, inşaatı duran yapının kaderine terk edilmemesi gerektiğini vurgulayarak, yapının Kültür Merkezi, Sanat Galerisi ya da Özel Müze olarak da değerlendirilebileceğini ifade etti.

Kaya, “Bilim Merkezi olarak başlanılan ancak inşaatı duran bu yapı için İpekyolu Belediyesi’nde bir kararsızlık olduğu görülüyor. Oysa burası, çok güzel bir kültür merkezi veya özel müzeye dönüştürülebilir. Özel müzelerle belediye yaptığı harcamayı da geri kazanabilir. Ters ev ve yanındaki Engelsiz Kafe ile birlikte bütüncül bir proje ortaya çıkabilir. Atıl binalar şehrimize yakışmıyor. Şehir bizim, miras hepimizin” ifadelerini kullandı.

2023’TE BAŞLADI, 2024’TE BİTECEKTİ

İpekyolu Belediyesi tarafından 2023 yılında 72 milyon TL ihale bedeliyle yapımına başlanan Bilim Merkezi projesinin, ilk planlamaya göre 2024 yılında tamamlanması öngörülüyordu. Ancak belediyenin el değiştirmesi ve artan ekonomik sıkıntılar nedeniyle proje yavaşladı. Belediyeden alınan bilgilere göre; kaba inşaat ve altyapı çalışmaları büyük oranda tamamlandı. Planetaryum alanı, dış cephe kaplaması, çevre düzenlemesi ve iç mekâna yönelik teknik işlemler ise henüz bitirilmedi. Projenin mevcut şartlarda 2026 yılında tamamlanmasının hedeflendiği bildirildi.

MALİYET 85 MİLYON TL’YE YAKLAŞTI

İpekyolu Belediyesi yetkilileri, zamanla artan maliyetlerin projeyi etkilediğini belirterek şu bilgileri paylaştı: “Proje 72 milyon TL ile başladı. Ancak süreç uzadıkça maliyetler arttı. Şu ana kadar yaklaşık yüzde 70 oranında fiziki gerçekleşme sağlandı. Kaba inşaat tamamlandı. Planetaryumun iç donanımı, dış cephe kenet sistemi, çevre düzenlemesi ve teknik montajlar kaldı. Bugünkü maliyet 85 milyon TL’ye yaklaştı.”

“PROJE DURDURULMADI, YAVAŞLADI”

Belediye yetkilileri, projenin iptal edildiği yönündeki iddiaları kesin bir dille yalanladı. Ekonomik tabloya dikkat çeken yetkililer, “Belediyeyi çok ağır bir mali yükle devraldık. Her ay yaklaşık 30 milyon TL’ye yakın SGK ve maliye kesintisi yapılıyor. Buna rağmen projeyi tamamen durdurmadık. Büyükşehir Belediyesi ile yapılan protokolün iptal edilmesi de süreci olumsuz etkiledi” açıklamasında bulundu.

“VAN İÇİN HAYATİ ÖNEME SAHİP”

Bilim Merkezi’nin Van için stratejik bir yatırım olduğunun altını çizen belediye yetkilileri, “Doğu Anadolu Bölgesi’nde bu ölçekte yalnızca Erzurum’da bir merkez var. Van’daki gençler için bu proje hayati öneme sahip. İptal kesinlikle söz konusu değil. Destek bulunursa daha hızlı tamamlanabilir” dedi.

DIŞ FON YOK, TÜBİTAK DESTEĞİ BEKLENİYOR

Projede bugüne kadar herhangi bir hibe ya da dış fon kullanılmadığını vurgulayan yetkililer, tüm sürecin belediyenin öz kaynaklarıyla yürütüldüğünü belirtti. TÜBİTAK desteği için ise yapının tamamen tamamlanmasının şart olduğu ifade edilerek, “TÜBİTAK, yapı bitmeden başvuru kabul etmiyor. İnşaat tamamlandıktan sonra başvuru yapılacak. Bu da açılış tarihini 2026’ya sarkıtıyor” denildi.

BİLİM, YAPAY ZEKÂ VE ATÖLYELER YER ALACAK

Bilim Merkezi’nin yalnızca bir bina değil, kapsamlı bir eğitim alanı olacağı belirtilerek şu bilgiler paylaşıldı: “Sabit ve gezici sergi alanları, deney atölyeleri, matematik ve yapay zekâ temalı bölümler olacak. Okullar randevu sistemiyle öğrencilerini getirecek. Uygulamalı bilim eğitimleri verilecek. Bu yatırım Van’daki gençler için önemli bir vizyon kazandıracak.” Öte yandan kamuoyunda, projenin bilim merkezi olarak tamamlanmasının yanı sıra; kültür merkezi, sanat galerisi veya özel müze gibi alternatif işlevlerle değerlendirilmesi de tartışılmaya devam ediyor. Vatandaşlar, yapının daha fazla gecikmeden kente kazandırılmasını ve atıl durumda bırakılmamasını istiyor.

Muhabir: MUHAMMET TEKİN