Van şehir merkezinin çeşitli noktalarından geçen tarihi Şamran Kanalı, çevre kirliliğiyle gündeme gelmeye devam ediyor. Devlet Su İşleri (DSİ) Van 17. Bölge Müdürlüğü'ne ait olan kanal, duyarsız vatandaşlar tarafından adeta çöplük olarak kullanılmaya başladı. Plastik şişelerden evsel atıklara kadar birçok çöp kanal boyunca dikkat çekerken, biriken atıkların zamanında temizlenmemesi kötü kokuya sebep oluyor.
3 bin yıllık tarihiyle Urartu Krallığı dönemine dayanan ve Menua Kanalı olarak da bilinen bu su yolu, Van Gölü’ne dökülen akışını sürdürüyor. Ancak, sorumsuz kişilerin atıklarını gelişi güzel kanala bırakması hem tarihi yapının değerini gölgeliyor hem de halk sağlığını tehdit ediyor. Akan suyla birlikte Van Gölü'ne ulaşmasını önlemek için bazı noktalara yerleştirilen ızgaralar ise tonlarca çöp birikmesine neden oluyor ve bu çirkin görüntüler bölge sakinlerinin tepkisini çekiyor.
51 kilometre uzunluğundaki ve 2 bin 800 yıllık geçmişe sahip Şamran Kanalı’nın büyük bölümü Edremit ilçesinden geçiyor. Kanal, Urartu Krallarından Menua tarafından M.Ö. 810-786 yılları arasında Van Ovası’na tatlı su taşımak ve tarım arazilerini sulamak amacıyla inşa edildi. Aynı zamanda bir aşk efsanesine de ev sahipliği yapan kanalın çevresinde, Kral Menua’nın kızı Tariria için yaptırdığı yapay teraslar yer alıyor. Bu asma bahçeler, Asur Kraliçesi Semiramis'in Babil’deki asma bahçeleriyle özdeşleştirilmiş ve halk arasında efsaneleştirilmiştir. Osmanlı döneminden bu yana bu bölgeye “Uğurlu Yer” adı verilmektedir.
Kanal boyunca yaklaşık 5000 hektarlık arazinin sulandığı Şamran Kanalı’nın temiz kalması için hem belediye ekiplerinin düzenli temizlik çalışmaları yapması hem de vatandaşların daha duyarlı davranması gerektiğini belirten mahalle sakinleri, “Her gün aynı manzarayla karşı karşıyayız. Kokudan cam açamaz hale geldik. Bu kanal bizim tarihimiz, ama ilgisizlik yüzünden çöplüğe döndü” diyerek tepkilerini dile getiriyor. Kültürel miras niteliğindeki bu yapının korunması için tüm kesimlerin sorumluluk alması gerektiği vurgulanırken, yetkili kurumların daha etkin temizlik ve denetim çalışmaları yürütmesi isteniyor.
