Türkiye İstatistik Kurumu ile Ticaret Bakanlığı iş birliğiyle genel ticaret sistemi kapsamında hazırlanan 2025 yılı Haziran ayına ait geçici dış ticaret verileri açıklandı. Buna göre Türkiye genelinde ihracat bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 7,9 artarak 20 milyar 515 milyon dolar, ithalat ise yüzde 15,2 artarak 28 milyar 688 milyon dolar oldu.
Van’da ise Haziran ayında genel ticaret sistemine göre ihracat 1 milyon 498 bin dolar, ithalat 6 milyon 73 bin dolar olarak gerçekleşti. Van, bu rakamlarla komşu illerin gerisinde kaldı. Aynı dönemde Muş’un ihracatı 8 milyon 582 bin dolar, ithalatı 12 milyon 523 bin dolar; Hakkari’nin ihracatı 6 milyon 93 bin dolar, ithalatı 8 milyon 324 bin dolar; Bitlis’in ise ihracatı 470 bin dolar, ithalatı 117 bin dolar olarak kaydedildi.
TÜRKİYE GENEL VERİLERİ
2025 yılı Ocak-Haziran döneminde ihracat bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 4,1 artarak 131 milyar 408 milyon dolar, ithalat ise yüzde 7,2 artarak 180 milyar 845 milyon dolar oldu. Enerji ürünleri ve parasal olmayan altın hariç tutulduğunda ise Haziran ayında ihracat yüzde 8,1 artışla 18 milyar 955 milyon dolara, ithalat ise yüzde 16,9 artışla 22 milyar 544 milyon dolara ulaştı. Aynı ayda enerji ve altın hariç dış ticaret açığı 3 milyar 588 milyon dolar olurken, dış ticaret hacmi yüzde 12,7 artarak 41 milyar 499 milyon dolar oldu.
DIŞ TİCARET AÇIĞI ARTTI
Haziran ayında dış ticaret açığı yüzde 38,8 artarak 8 milyar 173 milyon dolara, Ocak-Haziran döneminde ise yüzde 16,3 artarak 49 milyar 437 milyon dolara yükseldi. 2024 Haziran ayında yüzde 76,4 olan ihracatın ithalatı karşılama oranı, 2025 Haziran ayında yüzde 71,5’e geriledi.
SANAYİ VE TEKNOLOJİ YOĞUNLUK VERİLERİ
Haziran ayında imalat sanayinin toplam ihracattaki payı yüzde 94,8, tarım, ormancılık ve balıkçılık sektörünün payı yüzde 2,9, madencilik ve taş ocakçılığı sektörünün payı yüzde 1,7 olarak belirlendi. Aynı dönemde yüksek teknoloji ürünlerinin imalat sanayi ihracatındaki payı yüzde 3 oldu. Haziran ayında ithalatta ara mallarının payı yüzde 67,6 olurken, sermaye mallarının payı yüzde 14,6, tüketim mallarının payı yüzde 17,6 oldu.
ÜLKELERE GÖRE TİCARET
Haziran ayında en fazla ihracat yapılan ülke 1 milyar 728 milyon dolarla Almanya oldu. Almanya’yı; Birleşik Krallık, ABD, İtalya ve Fransa takip etti. İthalatta ise ilk sırayı 3 milyar 831 milyon dolarla Çin aldı. Ardından Rusya Federasyonu, Almanya, ABD ve İsviçre geldi.
MEVSİMSEL ETKİLER VE ÖZEL TİCARET SİSTEMİ VERİLERİ
Mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış seriye göre 2025 Haziran ayında ihracat bir önceki aya göre yüzde 6,1 azalırken, ithalat yüzde 1,8 arttı. Özel ticaret sistemine göre ise Haziran ayında ihracat 18 milyar 408 milyon dolar, ithalat ise 26 milyar 117 milyon dolar olarak gerçekleşti. Dış ticaret açığı yüzde 36,8 artarak 7 milyar 710 milyon dolara çıktı. Ocak-Haziran döneminde özel ticaret sistemine göre ihracat 119 milyar 362 milyon dolar, ithalat ise 168 milyar 775 milyon dolar oldu.
Van’ın ihracat ve ithalat verilerinin çevre illere göre düşük kalması, ekonomik potansiyelin yeterince kullanılamadığına işaret ederken, yerel ekonomide daha etkin ihracat politikalarının geliştirilmesi gerektiğini ortaya koyuyor.
